Serwis używa cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Zapoznaj się z polityką prywatności.
zamknij   

szukaj

2017-06-30 12:03:41

Wojska Obrony Terytorialnej – stan na maj 2017 roku

     W dniu 28 czerwca br. sekretarz stanu w MON Michał Dworczyk udzielił obszernej odpowiedzi na interpelację grupy posłów, w której przedstawił szczegółowo stan procesu tworzenia Wojsk Obrony Terytorialnej (WOT). Z dokumentu wynika m.in. że na dzień 19 maja br. ukompletowanie pierwszych trzech brygad WOT wynosiło łącznie 1265 żołnierzy, w tym 431 żołnierzy zawodowych i 834 żołnierzy Terytorialnej Służby Wojskowej (TSW). Stanowi to łącznie ok. 13,8% planowanego (etatowego) ukompletowania, w tym ok. 32% ukompletowania żołnierzy zawodowych i niecałe 11% ukompletowania żołnierzy TSW. Z udzielonej odpowiedzi wynika, że jeśli chodzi o uzbrojenie na potrzeby żołnierzy WOT, to do tej pory zakupiono 5,56 mm karabinki szturmowe Beryl i mini Beryl.

WOT Lublin - Fot.mjr Robert Siemaszko COMON

W dniu 21 maja br. w Lublinie przysięgę złożyło blisko 140 ochotników na sztandar IX Pułku Piechoty Legionów AK. Fot. mjr Robert Siemaszko/CO MON

Poniżej przedstawiamy szczegółowo wszystkie zadane w interpelacji pytania z udzielonymi na nie odpowiedziami.

Udział kadry zawodowej w tworzeniu WOT.

Ile etatów zostało przyznanych dla sformowania brygad WOT i jakie stanowiska są objęte tymi etatami?

  Na potrzeby brygad Obrony Terytorialnej (BOT) w 2017 r. przyznano 2496 etatów żołnierzy zawodowych. Tymi etatami objęto w jednostkach stanowiska, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania trzech BOT sformowanych w 2016 r. oraz trzech BOT sformowanych w 2017 r.

Skąd pochodzą żołnierze zawodowi przenoszeni do WOT i jaka jest skala drenażu kadry zawodowej z jednostek operacyjnych i przenoszenia tej kadry do WOT?

  Zgodnie z koncepcją rozwoju Sił Obrony Terytorialnej przewidującą wykonywanie zadań z zakresu obrony powszechnej państwa oraz wsparcia i zabezpieczenia wojsk operacyjnych, nabór kadry do Wojsk Obrony Terytorialnej z wojsk operacyjnych jest naturalnym i podstawowym źródłem budowy struktur nowego rodzaju sił zbrojnych.

  Obecnie sytuacja przenoszenia żołnierzy między rodzajami wojsk, powołania z rezerwy oraz powoływania do terytorialnej służby wojskowej na potrzeby Wojsk Obrony Terytorialnej jest ustabilizowana, a planowany rozwój Sił Zbrojnych RP może dodatkowo dawać żołnierzom nadzieję na coraz lepsze perspektywy rozwoju zawodowego, awansu oraz przechodzenia do wyższych korpusów kadry.

  W WOT pełnią służbę żołnierze ze wszystkich komponentów Sił Zbrojnych RP i rezerw osobowych. Na dzień 25 maja 2017 r. w WOT żołnierze zawodowi pozyskani z innych komponentów to 1,8% oficerów i 1,6% podoficerów w skali wszystkich żołnierzy zawodowych w całych Sił Zbrojnych RP.

Czy przenoszenie kadry z jednostek operacyjnych odbywa się za zgodą zainteresowanych?

  Mimo, iż formalnie zgoda na przenoszenie kadry z jednostek operacyjnych do WOT nie jest wymagana, przenoszenie odbywa się na wniosek lub za zgodą zainteresowanych.

Czy decyzje te są konsultowane i uzgadniane z dowództwem jednostek operacyjnych oraz czy przy podejmowaniu tych decyzji brane są pod uwagą sprawność i zdolności bojowe wydrenowanych z kadry jednostek operacyjnych?

  Organem uprawnionym do przenoszenia żołnierzy z jednostek operacyjnych do jednostek WOT jest Minister Obrony Narodowej (część decyzji podpisywana jest z upoważnienia przez Dyrektora Departamentu Kadr), który w świetle obowiązujących przepisów nie jest zobligowany do konsultowania przeniesienia z dowódcami jednostek operacyjnych, niemniej zawsze brana jest pod uwagę opinia dowódcy.

  W tym miejscu warto także przytoczyć odpowiedź udzieloną 17 maja br. przez wiceministra Dworczyka na zapytanie nr 2725 skierowane do Ministra ON przez posła Adam Ołdakowskiego, w którym autor pyta:

Czy tak szybkie tempo tworzenia wojsk terytorialnych jest potrzebne, gdy nie mamy odpowiedniej liczby żołnierzy zawodowych oraz ilu żołnierzy zawodowych potrzeba przy utworzeniu wojska terytorialnego składającego się z 50 tysięcy żołnierzy? Co zamierz Pan zrobić, by nie uszczupliło to armii zawodowej?

  Proces formowania Wojsk Obrony Terytorialnej (WOT) jest realizowany na podstawie „Koncepcji utworzenia Wojsk Obrony Terytorialnej Etap I 2016-2017” (zaakceptowanej przez Ministra Obrony Narodowej w dniu 25.04.2017 r.) oraz odrębnych decyzji podjętych przez Ministra Obrony Narodowej. W latach 2016-2017 zostały opracowane i wydane dokumenty organizacyjne oraz etatowe umożliwiające sformowanie Dowództwa Wojsk Obrony Terytorialnej oraz sześciu brygad WOT (Białystok, Lublin, Rzeszów, Olsztyn, Ciechanów, Warszawa).

  Formowanie kolejnych jednostek Wojsk Obrony Terytorialnej będzie realizowane zgodnie z harmonogramem określonym w ww. Koncepcji oraz na podstawie propozycji zgłoszonych przez Dowódcę WOT (w uzgodnieniu z Dyrektorem Biura ds. Utworzenia Obrony Terytorialnej).

  W wymienionych wyżej brygadach jest usytuowanych 2680 stanowisk etatowych przeznaczonych dla żołnierzy zawodowych oraz ok. 15660 stanowisk przeznaczonych dla żołnierzy terytorialnej służby wojskowej (wg stanu na dzień 23.05.2017 r.).  Łączna liczba stanowisk etatowych w omawianych wojskach będzie możliwa do określenia po zakończeniu procesu formowania wszystkich jednostek WOT. Zakłada się, że docelowy stan etatowy żołnierzy zawodowych tych wojsk będzie wynosił ok. 10% ogólnego stanu żołnierzy pełniących służbę w jednostkach WOT.

  Wspomniani żołnierze zawodowi WOT nie będą pozyskiwani wyłącznie w drodze przeniesienia służbowego z jednostek operacyjnych. Planuje się bowiem zwiększyć możliwości kształcenia oficerów w jednostkach szkolnictwa wojskowego na potrzeby WOT, pozyskiwać podoficerów do WOT z Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych w Poznaniu oraz stworzonego na te potrzeby Ośrodka Szkolenia WOT, a także utworzyć dedykowany WOT kierunek studiów w Akademii Sztuki Wojennej i innych uczelniach, z którymi zostaną podpisane stosowne porozumienia. Od 2016 r. jest już prowadzone w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Lądowych we Wrocławiu kształcenie przyszłej kadry oficerskiej na potrzeby WOT. Pierwsi absolwenci tej uczelni już zasilili istniejące brygady nowo tworzonych wojsk.

  Podsumowując pragnę nadmienić, że rosnące potrzeby w zakresie zasobów kadrowych polskiej armii, związane z formowaniem omawianego rodzaju Sił Zbrojnych RP, będą zaspokajane również dzięki takim działaniom resortu obrony narodowej, jak intensyfikacja procesu powoływania do zawodowej służby wojskowej, zwiększenie limitów naboru ochotników do służby kandydackiej (w 2016 r. wzrost o 58% w stosunku do 2015 r., w 2017 r. wzrost o 46% w stosunku do 2016 r.), doskonalenie systemu motywacyjnego (m.in. przez wzrost poziomu uposażeń żołnierzy zawodowych, co przekłada się na uatrakcyjnienie zawodowej służby wojskowej) czy uproszczenie procedur dotyczących powoływania do zawodowej służby wojskowej.

  Wróćmy do dalszych pytań zadanych w interpelacji.

Struktury WOT i liczba żołnierzy WOT

Ile do 19 maja 2017 r. zostało sformowanych brygad Wojsk Obrony Terytorialnej i gdzie są rozmieszczone?

  Do dnia 19 maja 2017 r., w ramach pierwszego etapu formowania Wojsk Obrony Terytorialnej, zostały sformowane trzy brygady Obrony Terytorialnej:

  • Podlaska Brygada Obrony Terytorialnej im. ppłk Władysława Liniarskiego, ps. „Mścisław” – BIAŁYSTOK,
  • Lubelska Brygada Obrony Terytorialnej im. mjr Hieronima Dekutowskiego, ps. „Zapora – LUBLIN,
  • Podkarpacka Brygada Obrony Terytorialnej im. płk Łukasza Cieplińskiego ps. „Pług” – RZESZÓW.

  W dniu 2 maja br. rozpoczął się proces formowania kolejnych 3 brygad Wojsk Obrony Terytorialnej:

  • Warmińsko-Mazurska Brygada Obrony Terytorialnej – OLSZTYN;
  • Mazowiecka Brygada Obrony Terytorialnej – CIECHANÓW;
  • Mazowiecka Brygada Obrony Terytorialnej – RADOM.

Jaka docelowo ma być struktura WOT?

  W docelowej strukturze Wojsk Obrony Terytorialnej znajdzie się siedemnaście brygad Obrony Terytorialnej rozmieszczonych we wszystkich województwach (za wyjątkiem województwa mazowieckiego, gdzie mają stacjonować dwie brygady Obrony Terytorialnej).

Jakie jest ukompletowanie brygad OT obecnie i jaki jest stan osobowy na dzień 19 maja 2017 r. poszczególnych brygad?

  Obecnie ukompletowanie brygad w żołnierzy zawodowych/Terytorialnej Służby Wojskowej (TSW) jest tożsame ze stanem na dzień 19 maja br. i wynosi:

  • 1 PBOT-169/221;
  • 2 LBOT-131 /278;
  • 3 PBOT-131/335;
  • 4 W-MBOT – rozpoczęto proces formowania;
  • 5 MBOT – rozpoczęto proces formowania;
  • 6 MBOT – rozpoczęto proces formowania.

Jaka jest mapa drogowa tworzenia brygad OT?

  Mapa drogowa tworzenia brygad WOT podzielona jest na cztery etapy:

  • Etap I (lata 2016-2018) – trzy brygady OT rozmieszczone w województwach: podlaskim, lubelskim i podkarpackim;
  • Etap II (lata 2017-2019) – trzy brygady OT rozmieszczone w województwach: warmińsko-mazurskim i mazowieckim;
  • Etap III (lata 2018-2021) – siedem brygad OT rozmieszczonych w województwach: pomorskim, kujawsko-pomorskim, łódzkim, świętokrzyskim, małopolskim, wielkopolskim, śląskim;
  • Etap IV (lata 2019-2022) – cztery brygady OT rozmieszczone w województwach: zachodniopomorskim, lubuskim, dolnośląskim, opolskim.

Komu będą podporządkowane brygady OT na wypadek wojny?

  Podporządkowanie Brygad Obrony Terytorialnej w czasie wojny określają dokumenty planowania operacyjnego.

Od kiedy rozpoczęto rekrutację, proszę podać konkretną datę, i z iloma żołnierzami WOT do dnia 19 maja 2017 r. zawarto kontrakty?

  Rekrutację do WOT rozpoczęto (przyjmowanie wniosków) od momentu wejścia w życie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 lutego 2017 r. w sprawie powoływania do terytorialnej służby wojskowej i sposobu jej pełnienia (Dz. U. poz. 465). Pierwsze zapoznania z warunkami pełnienia służby w jednostkach WOT rozpoczęły się odpowiednio:

  • 1 PBOT Białystok – 21 marca 2017 r.;
  • 2 LBOT Lublin – 21 marca 2017 r.;
  • 3 PBOT Rzeszów – 22 marca 2017 r.

  Do dnia 31 maja 2017 r. powołano do terytorialnej służby wojskowej (stawiło się w jednostkach WOT) 835 osób.

Z iloma osobami w ramach formowania tych brygad zawarto kontrakty, na jaki okres i od kiedy one weszły/wchodzą w życie?

  Powołanie do terytorialnej służby wojskowej realizowane jest na podstawie Karty Powołania do tej służby. Żołnierze TSW nie podpisują kontraktów. W ramach formowania Brygad OT, na dzień 31 maja 2017 r., powołano do służby wojskowej 835 żołnierzy TSW. Czas pełnienia czynnej służby wojskowej rozpoczął się z dniem stawiennictwa (określonym w karcie powołania) w jednostce wojskowej (pierwszy żołnierz stawił się w dniu 22 kwietnia 2017 r.) z terminem jej zakończenia do dnia 30 czerwca 2018 r.

W jakiej wysokości jest wypłacane wynagrodzenie żołnierza WOT będącego w służbie? Proszę o podanie konkretnej kwoty takiego miesięcznego wynagrodzenia, a w przypadku zróżnicowania wysokości proszę o podanie uzasadnienia tego zróżnicowania.

  Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1726 ze zm.) uposażenie żołnierza zawodowego WOT składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażeń, a jego wysokość uzależniona jest od grupy uposażenia, do której zaszeregowane zostało zajmowane przez niego stanowisko służbowe (art. 78 ust. 1 ww. ustawy). Grupy uposażenia i wysokości stawek zostały określone w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 kwietnia 2014 r. w sprawie określenia grup uposażeń (Dz. U. poz. 617) i rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 grudnia 2016 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. poz. 2278).

  Na podstawie wyżej wymienionych przepisów prawa żołnierz zawodowy na stanowisku zaszeregowanym do stopnia podporucznika otrzymuje miesięczne uposażenia w wysokości brutto 4.720,00 plus dodatek za długoletnią służbę wojskową oraz dodatki wynikające ze specyfiki zajmowanego stanowiska, które zostały określone w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 grudnia 2016 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. poz. 2296).

  Kwestie uposażeń żołnierzy niezawodowych WOT reguluje rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy niezawodowych oraz dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy niezawodowych (Dz. U. poz. 171). Zgodnie z §13 tego rozporządzenia żołnierz TSW otrzymuje za każdy miesiąc kalendarzowy dodatek za gotowość w wysokości 320 zł, tj. 10% najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego. Ponadto za każdy dzień ćwiczeń otrzymuje stawkę dzienną stanowiącą procent stawki najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego, który określony jest w załączniku nr 1 do przedmiotowego rozporządzenia, np. żołnierz niezawodowy w stopniu szeregowego otrzymuje kwotę 91,20 zł za każdy dzień ćwiczeń.

Szkolenia ochotników do WOT

Jakie rodzaje szkoleń zostały rozpoczęte i które z nich są zakończone?

  Do dnia 1 czerwca br. zrealizowano następujące szkolenia:

  • 1 PBOT: szkolenie podstawowe 8-21.05.2017 r.; szkolenie wyrównawcze: 22-23.04.201 7r., 6-7.05.2017 r., 13-14.05.2017r., 20-21 .05.2017 r.
  • 2 LBOT: szkolenie podstawowe 08-21.05.2017 r; szkolenie wyrównawcze: 22-23.04.2017 r., 6-7.05.2017 r., 13-14.05.2017 r., 20-21.05.2017 r.
  • 3 PBOT: szkolenie podstawowe 8-21.05.2017 r.; szkolenie wyrównawcze: 22-23.04.2017 r., 6-7.05.2017 r., 13-14.05.2017 r., 20-21.05.2017 r.

  Wszystkie szkolenia były poprzedzone kursem instruktorsko-metodycznym, którego celem było przygotowanie instruktorów do prowadzenia zajęć programowych.

Czy wszystkie szkolenia odbywają się w ramach poszczególnych jednostek, czy są zlecane podmiotom zewnętrznym (np. cywilnym, w tym aeroklubom, klubom strzeleckim)?

  W dniach 22 kwiecień-21 maj 2017 r. trwało szkolenie wyrównawcze żołnierzy Terytorialnej Służby Wojskowej (szkolenie trwało przez 4 weekendy, razem 8 dni szkoleniowych), natomiast w dniach 6-21 maj 2017 r. odbyło się szesnastodniowe szkolenie podstawowe żołnierzy Terytorialnej Służby Wojskowej.

  Proces szkolenia podstawowego, jak i szkolenia wyrównawczego został przeprowadzony w ramach jednostek wojskowych organizujących szkolenie. Podmioty zewnętrzne nie uczestniczyły w procesie organizowania, przygotowania i przeprowadzenia poszczególnych etapów szkolenia.

W jakim trybie wskazywane są podmioty, którym zlecane są szkolenia, czy decyzje w tym zakresie zapadają w MON, czy w poszczególnych jednostkach? Gdzie przechowywana jest dokumentacja z tych postępowań? Proszę wskazać dokładnie miejsce, w którym można realizując uprawnienia poselskie zapoznać się z tą dokumentacją.

  Nie realizowano szkoleń zleconych innym podmiotom.

Jaka jest tematyka szkoleń podstawowych i wyrównawczych, z podziałem na liczbę godzin poświęconą m.in. szkoleniu ogniowemu, taktycznemu, pojedynczego żołnierza, inżynieryjno-saperskiemu, topograficznemu, medycznemu, chemicznemu?

  Szkolenie podstawowe i wyrównawcze jest realizowane w działach szkolenia bojowego, logistycznego, ogólnego oraz podstaw wychowania obywatelskiego i wojskowego. Szkolenie podstawowe zaplanowane jest do realizacji w ramach 248 godzin, natomiast wyrównawcze realizowane w wymiarze – 162 godzin.

Czy przewidziano zajęcia nocne?

  Program szkolenia podstawowego oraz szkolenia wyrównawczego żołnierzy TSW przewiduje przeprowadzenie zajęć w dzień i w nocy. Zajęcia w wymiarze dzienno-nocnym realizowane były z przedmiotów taktyka, szkolenie strzeleckie oraz w ramach tzw. „pętli taktycznej”.

Jaka jest różnica programowa pomiędzy szkoleniami podstawowymi a wyrównawczymi?

  Zasadniczym celem szkolenia podstawowego jest nauczenie podstaw walki i przetrwania na polu walki, natomiast celem szkolenia wyrównawczego jest ujednolicenie poziomu szkolenia żołnierzy rezerwy.

Kim są autorzy programów szkoleń i kto je zatwierdził, uznając, że 16-dniowy kurs podstawowy przygotuje ochotnika do służby w WOT?

  Program szkolenia podstawowego żołnierzy Terytorialnej Służby Wojskowej (tymczasowy) oraz „Program Szkolenia Wyrównawczego żołnierzy Terytorialnej Służby Wojskowej” (tymczasowy) został opracowany przez zespół oficerów oraz pracowników wojska Pionu Szkolenia Dowództwa Wojsk Obrony Terytorialnej.

  W Wojskach Obrony Terytorialnej nie są prowadzone żadne kursy przygotowujące do służby w WOT. Służba w WOT rozpoczyna się z dniem powołania do tej służby.

  W zależności od faktu pełnienia czynnej służby wojskowej i złożenia przysięgi wojskowej (lub nie pełnieniu czynnej służby wojskowej), żołnierz jest kierowany na szkolenie podstawowe lub szkolenie wyrównawcze, szkolenia te są częścią trzyletniego okresu szkolenia żołnierzy WOT.

Ile z 16 dni ma zająć tzw. przygotowanie do przysięgi?

  Przygotowanie do przysięgi jest realizowane w formie zajęć w całym okresie szkolenia 16-dniowego.

Jakie jest zaplecze logistyczne szkoleń (zakwaterowanie, bezpieczeństwo uczestników itp.)?

  Zakwaterowanie żołnierzy Terytorialnej Służby Wojskowej realizowane jest w oparciu o budynki koszarowe znajdujące się na terenie kompleksów wojskowych zajmowanych przez WOT. Bezpieczeństwo uczestników szkolenia jest realizowane za zasadach ogólnie przyjętych w Siłach Zbrojnych RP.

Jakimi kryteriami kierowano się dobierając ochotników do szkoleń?

  Dobierając ochotników kierowano się kryteriami określonymi w § 5 rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 lutego 2017 r. w sprawie powoływania do terytorialnej służby wojskowej i sposobu jej pełnienia.

Uzbrojenie WOT

Jakie rodzaje broni zostały już zakupione na wyposażenie żołnierzy WOT?

  Na wyposażenie żołnierzy WOT zostały zakupione 5,56 mm karabinki szturmowe BERYL (mini BERYL). Docelowo planuje się wyposażenie żołnierzy WOT w 5,56 mm karabinek MSBS (po pozytywnym zakończeniu testów).

Czy żołnierze rozpoczęli już naukę obsługi tej broni?

  Żołnierze TSW podczas szkolenia podstawowego zostali zapoznani z zasadami działania i posługiwania się bronią oraz przyswoili w stopniu dobrym i bardzo dobrym zasady jej użytkowania. Świadczą o tym wyniki uzyskane w czasie odbytych strzelań programowych w ramach prowadzonych szkoleń podstawowych i wyrównawczych.

Jaka jest proporcja czasu przewidzianego na naukę czyszczenia i składania broni i na strzelanie?

  Podczas zajęć programowych z taktyki oraz szkolenia strzeleckiego przewidziane są punkty nauczania, gdzie żołnierz TSW nabywa nawyków związanych z opanowaniem czynności manualnych podczas rozkładania i składania broni, jak również opanowuje czynności prawidłowego jej obsługiwania po strzelaniu oraz po działaniach taktycznych. Każdorazowo po zakończeniu zajęć programowych, żołnierze mają zaplanowaną obsługę broni i przygotowanie jej do zajęć w dniu następnym.

Ile jednostek tej broni obecnie przypada na jednego już zakontraktowanego żołnierza WOT?

  Każdy żołnierz będący na etacie w WOT posiada przydzieloną broń.

Czy szkolenie ogniowe przewiduje zajęcia nocne, z noktowizorem, z dopasowaniem latarki, w ruchu?

  W procesie szkolenia strzeleckiego prowadzone są zajęcia nocne.

Czy przewidziano, ile strzałów ma oddać poszczególny ochotnik podczas szkolenia?

  Zadane pytanie dotyczące ilości strzałów, które ma oddać poszczególny ochotnik podczas szkolenia jest zbyt ogólne. W okresie szkolenia podstawowego żołnierz statystycznie zużywa 100 sztuk naboi.

Czy żołnierze WOT mają testować nowy rodzaj broni? Jeśli tak, to czy żołnierze WOT nie są zbyt mało doświadczeni, by testować nowy rodzaj broni?

  Ideą przeprowadzania testów broni jest sprawdzenie jej nie tylko przez żołnierzy doświadczonych (kadra instruktorska WOT), ale również efektywność szkoleń z jej wykorzystaniem przez żołnierzy niezawodowych WOT, tj. żołnierzy TSW.

(TD)

Aktualizacja 03.07.2017

  Wiceminister Michał Dworczyk poinformował, że w całym kraju już ponad 20 tysiecy osób zgłosiło się do służby w WOT, a w trzech brygadach: podlaskiej, lubelskiej i podkarpackiej blisko 8 tysięcy złożyło deklaracje wstąpienia do tej formacji. Średnio w brygadzie WOT będzie pełnić służbę 3 tysiące żołnierzy. 




powered by Disqus

Rejestracja

Funkcja chwilowo niedostępna

×

Logowanie

×

Kontakt

×
Bezzałogowy statek powietrzny MQ-1 Predator

Bezzałogowy statek powietrzny MQ-1 Predator

Historia prawdopodobnie najbardziej „medialnego” spośród aktualnie eksploatowanych systemów bezzałogowych, czyli RQ-1/MQ-1 Predator rozpoczęła fakt...

więcej polecanych artykułów