Serwis używa cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Zapoznaj się z polityką prywatności.
zamknij   

szukaj

2018-02-28 13:33:03

Stan realizacji programu AJT

     W dniu 27 lutego br. odbyło się posiedzenie sejmowej Komisji Obrony Narodowej którego tematem było rozpatrzenie informacji Ministra Obrony Narodowej na temat stanu realizacji pozyskania samolotów M-346 Master w ramach „Zintegrowanego Systemu Szkolenia Zaawansowanego” AJT. Informacje o postępach w programie przedstawili: sekretarz stanu w MON Wojciech Skurkiewicz, zastępca szefa Inspektoratu Uzbrojenia do spraw techniki lotniczej i morskiej płk Waldemar Bogusławski oraz pełniący obowiązki Inspektora Sił Powietrznych gen. bryg. pil. Mirosław Jemielniak.

  Na wstępie posiedzenia przypomniano, że program „Zintegrowanego Systemu Szkolenia Zaawansowanego” AJT (Advanced Jet Trainer) został zamówiony na podstawie umowy o wartości 1,432 mld PLN brutto zawartej 27 lutego 2014 roku z włoską firmą Alenia Aermacchi S.p.A. (obecnie Leonardo S.p.A.). Kontrakt obejmował dostawę:

  • 8 samolotów szkolenia zaawansowanego M-346 Master (polska nazwa Bielik),
  • pełnego symulatora lotu FMS (Full Mission Simulator),
  • uproszczonego symulatora lotu FTD (Flight Training Device),
  • symulatora katapultowania i procedur awaryjnych (EPT),
  • komputerowego systemu wspomagania szkolenia,
  • komputerowego systemu wsparcia eksploatacji,
  • pakietu szkoleniowego obejmującego przeszkolenie pilotów-instruktorów i obsługi technicznej,
  • pakietu logistycznego zawierającego sprzęt i wyposażenie naziemnej obsługi samolotów, części zamienne i materiały eksploatacyjne,
  • dokumentacji technicznej,
  • wsparcia technicznego.

  Co ciekawe, podczas posiedzenia poinformowano, że umowa z 2014 roku nie zawierała prawa opcji na zakup 4 kolejnych samolotów, a jedynie informacje o możliwości udzielenia kolejnego zamówienia.

  Tu warto przypomnieć, że w informacji zawartej na stronie internetowej Inspektoratu Uzbrojenia z podpisania umowy możemy przeczytać, że dotyczyła ona zamówienia „8 nowych samolotów szkolenia zaawansowanego (z możliwością pozyskania dodatkowych 4 samolotów w terminie późniejszym)”.

  Pierwsze dwa wyprodukowane dla Polski samoloty M-346 (nr. 7702 i 7703) przyleciały do 41. Bazy Lotnictwa Szkolnego w dniu 14 listopada 2016 roku. Samoloty te poddano testom weryfikacyjnym na zgodność z wymaganiami, które zakończyły się wynikiem negatywnym. Samoloty nie zostały bowiem wyposażone w pokładowy system symulacji uzbrojenia którego oczekiwał zamawiający, a także wykonawca nie przedstawił wymaganego certyfikatu typu. Spowodowało to wstrzymanie z dostaw kolejnych samolotów niemal o rok, bowiem ich przelot z Włoch nastąpił dopiero 11 października 2017 roku. Były to samoloty oznaczone numerami 7705 i 7706. W październiku 2017 roku do Dęblina trafiły także egzemplarze nr. 7704 (26.10) i 7707 (17.10). Ostatnie dwa samoloty (nr. 7701 i 7708) przebazowano z fabryki Venegon do Dęblina 30 października 2017 roku.

  Ponowne testy weryfikacyjne samolotów przeprowadzono w październiku 2017 roku i tym razem zakończyły się one wynikiem pozytywnym. Kolejnym krokiem było przystąpienie do odbiorów dostarczonych samolotów. Ostatecznie do 15 grudnia 2017 roku wszystkie Bieliki zostały odebrane (wykonawca dostarczył także certyfikat typu), co umożliwiło rozpoczęcie procesu szkolenia w powietrzu. Do chwili obecnej w 41. Bazie Lotnictwa Szkolnego na samolotach M-346 osiągnięto nalot przekraczający 20 godzin.

  W ramach realizacji programu udało się także przeszkolić 16 pilotów instruktorów oraz 123 techników odpowiedzialnych za obsługę naziemną. Umowa przewiduje jeszcze przeszkolenie 2 pilotów do wykonywania oblotów technicznych, ale ma to nastąpić dopiero w drugiej połowie tego roku. Warunkiem jest osiągnięcie przez pilotów wyznaczonych do odbycia szkolenia minimum 100 godzin nalotu na polskiej wersji M-346. 

  Obecnie trwają także odbiory pozostałych elementów systemu. W pierwszym kwartale br. odebrane mają zostać: „symulator pilotażowy części zadań” (prawdopodobnie chodzi tu o symulator FTD), komputerowy system wspomagania szkolenia oraz elementy pakietu logistycznego. Zakończenie wszystkich dostaw, w tym odbiór kompleksowego symulatora lotu FMS i pozostałych elementów pakietu logistycznego ma jednak nastąpić dopiero na przełomie III i IV kwartału 2018 roku. Z tytułu opóźnień wynikających z winy wykonawcy naliczane są przez zamawiającego kary umowne. Do dnia 16 lutego br. ich wartość ma przekraczać już kwotę 145 mln PLN.  

  Samoloty M-346 mają zastąpić w procesie szkolenia samoloty TS-11 Iskra, których wycofanie planuje się za 2 lata. Przewiduje się także, że uruchomienie Zintegrowanego Systemu Szkolenia Zaawansowanego AJT pozwoli na całkowitą rezygnację z kosztownego procesu szkolenia pilotów samolotów F-16 w Stanach Zjednoczonych. Nie oznacza to oczywiście chęci rezygnacji ze wspólnych ćwiczeń z amerykańskimi siłami powietrznymi oraz wysyłania polskich pilotów na wybrane kursy specjalistyczne.

  Podczas SKON przekazano także informacje dotyczące nowego postępowania na pozyskanie dodatkowych samolotów M-346. Zostało ono rozpoczęte 19 grudnia 2017 roku i prowadzone jest zgodnie z przepisami ustawy Prawo zamówień publicznych, w trybie zamówienia z wolnej ręki, a podstawą do takiego trybu jest kontynuacja dostaw. Negocjacje nowej umowy prowadzone są z koncernem Leonardo S.p.A. i dotyczą dostawy dodatkowych elementów Zintegrowanego Systemu Szkolenia Zaawansowanego AJT w zakresie 4 samolotów M-346 z prawem opcji na dodatkowe 4 samoloty wraz z niezbędnym wyposażeniem do zabezpieczenia ich eksploatacji i prowadzenia szkolenia, w tym zwiększenia funkcjonalności symulatorów. Zamówienie na 4 dodatkowe samoloty planuje się zrealizować do 2020 roku, a ewentualne dostawy w ramach opcji miałyby nastąpić w latach 2021-2022. Plany dodatkowych zakupów wynikają z faktu, że w Wymaganiu Operacyjnym dla systemu AJT określono liczbę niezbędnych samolotów na poziomie 16 egzemplarzy. Inspektorat Uzbrojenia przewiduje, że nowa umowa na dostawy kolejnych Masterów powinna zostać zawarta w terminie do końca marca tego roku.

  Na pytanie o przyczynę zamówienia kolejnych samolotów udzielono odpowiedzi, że wynika to z liczby pilotów których należy przeszkolić oraz że przewiduje się udział samolotów M-346 we wspólnych ćwiczeniach z samolotami F-16, co ma umożliwić znaczące obniżenie kosztów eksploatacji Jastrzębi i obniżyć wykorzystanie ich resursów.

  Podczas spotkania generał Imielniak przedstawił także jak ma wyglądać proces szkolenia pilotów z wykorzystaniem samolotów M-346. Szkolenie ma rozpoczynać się od trenażerów, a następnie ma być prowadzone na symulatorze lotu. Generał wyjaśnił, że „samolot M-346 ma zostać wkomponowany w cały system szkolenia lotniczego, który będzie polegał na tym, że podchorąży, student, wstępnie przechodzi w Wyższej Szkole Sił Powietrznych szkolenie na samolotach małych, sportowych, tzw. szkolenie weryfikacyjne, oceniające przydatność do dalszego szkolenia podchorążego (ok. 20 godzin nalotu). Następnie podchorąży na drugim roku… jeszcze wcześniej należy dodać, że podchorąży przechodzi szkolenie w Akademickim Ośrodku Szkolenia Lotniczego w Dęblinie wykonując loty na małych samolotach, ale uzyskując uprawnienia pilota cywilnego, na poziomie poniżej poziomu pilota zawodowego, ale uzyskując nalot ok. 60-80 godzin. Następnie będzie przesiadał się na turbośmigłowy samolot PZL-130 Orlik, po czym po uzyskaniu kolejnych 80-120 godzin będzie przesiadał się na samolot szkolenia zaawansowanego M-346. Ten samolot daje już możliwość szkolenia na poziomie zaawansowanym, z użyciem systemów symulacji uzbrojenia. […] Po uzyskaniu kolejnych 80-120 godzin nalotu, w tym 50 godzin na symulatorze, pilot będzie mógł przeszkolić się na samolot F-16, z pominięciem szkolenia, które jest obecnie realizowane w Stanach Zjednoczonych (w sumie na trzech samolotach: na samolocie szkolnym, następnie na samolotach F-16 A/B i ostatecznie na samolocie F-16 C/D Block 50/52)”. Zakup systemu ma przynieść szereg korzyści, w tym ekonomicznych. Przykładowo nie będzie potrzeby zakupu uzbrojenia do procesu szkolenia oraz wykorzystywania realnych poligonów. Istotną korzyścią ma być także zwiększenie bezpieczeństwa procesu szkolenia, głównie dzięki wykorzystaniu symulatorów.  

  Na zakończenie poinformowano także, że na chwilę obecną nie ma planów szkolenia z wykorzystaniem systemu AJT pilotów innych państw, choć nie można tego wykluczyć w przyszłości. W 2018 roku ma być prowadzone tylko szkolenie polskich instruktorów, a rozpoczęcie procesu szkolenia podchorążych - przyszłych pilotów samolotów F-16 przewiduje się rozpocząć w 2019 roku. 

(TD)

Fot: Michał Wajnchold/Filip Modrzejewski




powered by Disqus

Rejestracja

Funkcja chwilowo niedostępna

×

Logowanie

×

Kontakt

×
Fregaty rakietowe typu Sachsen (typ 124)

Fregaty rakietowe typu Sachsen (typ 124)

Zakres zadań i znaczenie niemieckiej marynarki wojennej w odniesieniu do całych sił zbrojnych tego państwa w ostatnim czasie uległy znacznemu zwięk...

więcej polecanych artykułów