Serwis używa cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Zapoznaj się z polityką prywatności.
zamknij   

szukaj

2019-04-26 12:13:37

Umowa na dostawy AW101 podpisana

     W dniu 26 kwietnia br. w Świdniku podpisana została umowa o wartości 1,65 mld PLN brutto na pozyskanie na potrzeby Marynarki Wojennej RP czterech śmigłowców AW101 do zwalczania okrętów podwodnych i wyposażonych w sprzęt medyczny pozwalający na prowadzenie bojowych akcji poszukiwawczo-ratowniczych (ZOP/CSAR) wraz z pakietem szkoleniowym i logistycznym oraz sprzętem medycznym. Śmigłowce mają zostać dostarczone w terminie do końca 2022 roku. Stroną umowy jest Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego PZL-Świdnik S.A. i to ona będzie odpowiadała za jej realizację, wiadomo jednak, że producentem śmigłowców AW101 są znajdujące się na terenie Wielkiej Brytanii zakłady w Yeovil, należące do włoskiego koncernu Leonardo i nie ma mowy o przeniesieniu produkcji do Polski, natomiast zakład ze Świdnika będzie zapewne (tak jak ma to miejsce obecnie) jedynie wykonawcą części komponentów do AW101. W dzisiejszej uroczystości uczestniczył m.in. Premier RP Mateusz Morawiecki oraz szef MON Mariusz Błaszczak.

AW101-PL_Leonardo

Tak według firmy Leonardo ma wyglądać śmigłowiec AW101 w wersji ZOP/CSAR zamówiony przez Polskę. Grafika: Leonardo.

  W skład zakupionego pakietu logistycznego wchodzi zapas części zamiennych i eksploatacyjnych oraz sprzęt na potrzeby obsługi naziemnej śmigłowców. Pakiet szkoleniowy obejmuje z kolei kompleksowe szkolenie pilotów i personelu technicznego. Niestety resort obrony w przekazanym komunikacie nie ujawnił planowanego wyposażenia zamówionych śmigłowców, które ma decydujące znaczenie dla jego możliwości wykonywania misji ZOP i CSAR.

  Postępowanie na zakup śmigłowców ZOP/CSAR prowadzone było przez Inspektorat Uzbrojenia od października 2016 roku w ramach pilnej potrzeby operacyjnej, w trybie negocjacji z kilkoma wykonawcami zgodnie z Decyzją Nr 367/MON Ministra ON z dnia 14 września 2015 roku w sprawie zasad i trybu udzielania w resorcie obrony narodowej zamówień o podstawowym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa. Oferty wstępne w marcu 2017 roku złożyło dwóch wykonawców: Airbus Helicopters SAS wspólnie z Heli Invest Sp z o. o. Services Sp. K.A. oraz Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego PZL-Świdnik S.A. oferująca śmigłowiec AW101. Natomiast ofertę ostateczną w wyznaczonym do 30 listopada 2018 roku terminie, złożyły jedynie zakłady ze Świdnika. Koncern Airbus Helicopters podjął decyzję o wycofaniu się z postępowania, ponieważ jego zdaniem zdefiniowane przez MON wymagania offsetowe dla tego zakupu przy zakładanej liczbie śmigłowców uniemożliwiły złożenie konkurencyjnej oferty. Przed podpisaniem umowy śmigłowiec AW101 przeszedł na terenie Polski wymagane w postępowaniu testy weryfikacyjne.  

  Choć pierwszy lot śmigłowca AW101 (początkowo oznaczanego jako EH101) miał miejsce już 32 lata temu, to cały czas jest to stosunkowo nowoczesna konstrukcja, uznawana za jeden z najlepszych śmigłowców morskich na świecie. Charakteryzuje się dużą przestrzenią kabiny oraz dobrymi osiągami, w tym potrzebnym w działaniach ZOP/CSAR dużym zasięgiem (nawet do 1500 km z prędkością ekonomiczną i przy locie na 2 silnikach) i maksymalnym czasem lotu (do 6 godz. 50 min. km z prędkością ekonomiczną i przy locie na 2 silnikach) oraz wysokim bezpieczeństwem lotu dzięki posiadaniu 3 silników napędowych (standardowo General Electric CT7-8E o maksymalnej mocy 1884 kW każdy lub opcjonalnie RTM322). Długość całkowita śmigłowca wynosi 22,8 m, średnica wirnika głównego 18,6 m, a maksymalna waga 15.600 kg.  

  Platforma cechuje się wykazaną zdolnością do działania nawet przez 30 minut po wycieku oleju, zapewniając ciągłą pracę w przypadku całkowitej utraty smarowania, posiada bezpieczne w razie zderzenia, samouszczelniające się zbiorniki paliwowe, systemy pływakowe, integralne tratwy ratunkowe i duże okna umożliwiające szybką ewakuację. Konstrukcja śmigłowca umożliwia mu pozostawanie na wodzie w celu umożliwienia ewakuacji nawet przy stanie morza 6.

  Jak dotąd klienci na całym świecie zamówili prawie 220 śmigłowców AW101 do wykonywania różnych misji, w tym ewakuacji personelu, operacji sił specjalnych, wykonywania zadań poszukiwawczo-ratowniczych, w tym na polu walki (SAR/CSAR), misji użytkowych, transportu żołnierzy, zwalczania okrętów nawodnych (ASuW) i podwodnych (ASW), wczesnego ostrzegania z powietrzna, oczyszczania z min oraz transportu głów państw/szefów rządów (VIP). Jak podaje producent, AW101 obecnie jest eksploatowany w 15 krajach przez 15 użytkowników, w tym przez takie państwa jak: Włochy, Wielka Brytania, Japonia, Kanada, Portugalia, Dania oraz Norwegia.

  Nowe śmigłowce mają trafić do Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej, na wyposażeniu której znajduje się obecnie m.in.: 8 śmigłowców zwalczania okrętów podwodnych (ZOP) Mi-14PŁ, 4 pokładowe śmigłowce ZOP Kaman SH-2G oraz 2 śmigłowce ratownicze Mi-14PŁ/R. Wszystkie one w najbliższych latach wymagają wycofania z eksploatacji. Nowe AW101 mają być ich następcami, ale trudno sobie wyobrazić, aby 4 helikoptery, nawet tak uniwersalne jak AW101 mogły zastąpić 14 obecnie eksploatowanych maszyn. Jednocześnie do dzisiaj resort obrony nie ujawnił, czy w najbliższych latach planowany jest zakup innych nowych śmigłowców (poza podpisaną już w br. umową na cztery S-70i dla Wojsk Specjalnych i zamiarem zakupu śmigłowców uderzeniowych kr. Kruk) w szczególności nie wiadomo, czy jakiekolwiek nowe śmigłowce morskie znalazły się w Planie Modernizacji Technicznej Sił Zbrojnych RP na lata 2017-2026. Wielkość podpisanego dzisiaj kontraktu (tylko na 4 śmigłowce) jest z pewnością jedną z jego najsłabszych stron. Zakup ten nie zaspokoi bowiem w pełni potrzeb Marynarki Wojennej RP ani jeśli chodzi o śmigłowce ZOP, ani o średnie śmigłowce CSAR oraz utrudni wynegocjowanie dobrej ceny na ewentualny zakup kolejnych maszyn.

  Niewielka liczba zamówionych śmigłowców wpłynęła prawdopodobnie także na ograniczenie korzyści offsetowych, wynikających z podpisanej 8 kwietnia br. przez sekretarza stanu w MON Marka Łapińskiego umowy offsetowej zawartej z firmą Leonardo MW Ltd. i dotyczącej tego postępowania. Według komunikatu MON obejmuje ona łącznie 9 zobowiązań offsetowych wycenionych na 395,9 mln PLN, o czym pisaliśmy TUTAJ. Jak ustaliła redakcja, w postępowaniu na śmigłowce ZOP/CSAR w wymaganiach offsetowych przedstawionych oferentom określono łącznie aż 65 zobowiązań offsetowych (zdolności krytycznych) podzielonych na 8 obszarów (od A do H). Natomiast 12 kwietnia br. w Sejmie RP sekretarz stanu w MON Wojciech Skurkiewicz poinformował, że w umowie offsetowej zawarto ostatecznie tylko 9 zobowiązań z 3 obszarów (A,B i C), co w odpowiedzi na pytania redakcji potwierdziło również Centrum Operacyjne MON. Prawdopodobnie wynikało to z faktu, że część zobowiązań offsetowych nie było obowiązkowych, a jedynie opcjonalnych.

  Z przekazanej odpowiedzi możemy dowiedzieć się także, że „ofertę offsetową oceniono zgodnie z kryteriami „Założeń do Oferty Offsetowej…”. Została ona przyjęta przez Zespół Negocjacyjny, pozytywnie zaopiniowana przez Komitet Offsetowy oraz zatwierdzona przez Sekretarza Stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej (nie było podstaw do jej odrzucenia)” oraz, że „głównym offsetobiorcą są Wojskowe Zakłady Lotnicze Nr 1 S.A. w Łodzi, natomiast Centrum Morskich Technologii Militarnych Politechniki Gdańskiej występuje, jako dodatkowy offsetobiorca w czterech zobowiązaniach offsetowych”.

  O ile wybór śmigłowców AW101 do realizacji zadań związanych ze zwalczaniem okrętów podwodnych (ZOP) ze względu na ich możliwości zdaniem autora można ocenić bardzo wysoko, to duże wątpliwości budzi ich podwójne przeznaczenie. Wykorzystanie bowiem do misji poszukiwania i ratownictwa bojowego (CSAR) niezwykle drogiej platformy jaką są śmigłowce ZOP, należy uznać za nieuzasadnione ekonomicznie, a dodatkowo możliwości zakupionych śmigłowców w zakresie CSAR będą znacząco ograniczone, w stosunku do AW101 w wersji zaprojektowanej tylko do realizacji misji CSAR. Można mieć również obawy o koszty eksploatacji. W przypadku AW101 uznawane są one za wysokie, a jak wiadomo budżet MW jest stosunkowo skromny.

  Na zakończenie można krótko odnieść się do ceny umowy. W przeliczeniu na jeden śmigłowiec wynosi ona ok. 400 mln PLN brutto (108 mln USD), czym nie odbiega od średnich cen w innych kontraktach zawieranych na świecie na śmigłowce ZOP. Należy jednak mieć świadomość, że o kosztach śmigłowców ZOP decyduje przede wszystkim ich specjalistyczne wyposażenie, a tego jakie znajdzie się w AW101 zamówionych przez Polskę jak na razie nie ujawniono. Jak poinformowało redakcję MON "pozyskane śmigłowce będą uzbrojone, ale szczegółowe informacje dotyczące ich wyposażenia stanowią informację niejawną i podlegają ustawowej ochronie". Warto również pamiętać, że w wyliczonej powyżej cenie jednostkowej znajdują się koszty pakietów szkoleniowego i logistycznego (podobnie jak to ma często miejsce w innych kontraktach) oraz że na jej wysokość miał wpływ także zaoferowany offset.  

Tomasz Dmitruk




powered by Disqus

Rejestracja

Funkcja chwilowo niedostępna

×

Logowanie

×

Kontakt

×
Stan realizacji Planu Modernizacji Technicznej (systematyczna aktualizacja)

Stan realizacji Planu Modernizacji Technicznej (systematyczna aktualizacja)

W grudniu 2012 roku opinii publicznej zaprezentowano założenia Planu Modernizacji Technicznej Sił Zbrojnych RP na lata 2013-2022 (PMT), zgodnie z k...

więcej polecanych artykułów