Serwis używa cookies. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Zapoznaj się z polityką prywatności.
zamknij   

szukaj

2017-08-30 22:08:38

Od SPO 2016 do PMT 2017-2026

     Od czasu podsumowania w dniu 23 maja br. jawnych rezultatów „Strategicznego Przeglądu Obronnego 2016” (SPO), w wypowiedziach kierownictwa MON i mediach, co chwilę pojawiają się informacje o nowych zamiarach zakupów sprzętu wojskowego i uzbrojenia, które wcześniej nie były planowane w ramach obowiązującego Planu Modernizacji Technicznej SZ RP (PMT) na lata 2017-2022. Przykładowo mowa jest o zamiarze pozyskania: nowych wielozadaniowych samolotów bojowych, nowych czołgów, większej niż dotąd planowano liczby wyrzutni rakiet systemu Homar, czy też zwiększonej liczby śmigłowców uderzeniowych. W ten sposób powstaje pewien chaos informacyjny, będący efektem wymieszanie tego co zamierza się nabyć w ramach obowiązującego PMT, z tym co wskazano jako niezbędne potrzeby w rekomendacjach z przeprowadzonego SPO. Rekomendacje te powinny jednak znaleźć dopiero realne odzwierciedlenie w nowym PMT na lata 2017-2026, niestety droga do przyjęcia tego dokumentu jest jeszcze dość długa.

F-16 z JASSM-Fot kpt.Krzysztof Nanuś - Twitter B.Kownacki

Zakup pocisków manewrujących JASSM dla samoltów F-16 Jastrząb to jeden z rezultów obecnego PMT obejmującego okres do 2022 roku. Zgodnie z obowiązującymi zasadami planistycznymi od ponad roku powinienie obowiązywać już PMT na lata 2017-2026, którego jednak nadal nie ma i do końca tego roku nie będzie. Fot. kpt. Krzysztof Nanuś / Twitter Bartosz Kownacki 

Decyzja wdrożeniowa SPO

  Choć od prezentacji rezultatów SPO upłynęły już ponad trzy miesiące, to do dziś Minister ON Antoni Macierewicz nie podpisał decyzji wdrożeniowej z SPO. Na początku sierpnia br. podsekretarz stanu w MON Tomasz Szatkowski wyjaśniał, że decyzja ta jest już gotowa i czeka tylko na akceptację szefa MON. Jej zadaniem będzie implementacja rezultatów z SPO, a mówiąc bardziej dokładniej, będą w niej zawarte konkretne zadania dla poszczególnych części resortu obrony, wraz z czasem na ich wykonanie. W przypadku rekomendacji które wykraczają poza kompetencje MON, resort obrony planuje  inicjować zmiany (np. poprzez projekty nowych aktów prawnych) na forum Rady Ministrów. Podpisanie decyzji wdrożeniowej może jednak opóźnić ujawniony w ostatnich miesiącach konflikt pomiędzy MON, a Prezydentem RP i Biurem Bezpieczeństwa Narodowego (BBN). Okazało się bowiem m.in., że uwagi zgłaszane przez BBN nie zostały uwzględnione w SPO. Z najnowszych informacji wynika, że BBN traktuje rezultaty z SPO jako analizy wewnątrzresortowe i dopiero wstęp do dyskusji o dalszym rozwoju Sił Zbrojnych RP. Mimo to decyzja wdrożeniowa z SPO powinna zostać podpisana w najbliższych tygodniach, być może po uwzględnieniu części uwag zgłoszonych przez BBN. Warto jeszcze podkreślić, że MON nie ma obowiązku uzyskania zgody Prezydenta RP pod raportem i dokumentem wdrożeniowym z SPO.   

Narodowa Polityka Zbrojeniowa 

  W dniu 10 lutego br. Minister ON wydał Decyzję Nr 39/MON w sprawie powołania Zespołu do spraw opracowania projektu dokumentu "Narodowa Polityka Zbrojeniowa" (NPZ)Dokument ma określić „zespół działań administracji rządowej, we współpracy z instytucjami naukowymi i przedsiębiorcami, zmierzających do stworzenia efektywnego systemu pozyskiwania, eksploatacji i wycofywania sprzętu wojskowego oraz stymulowania rozwoju innowacyjnego i konkurencyjnego przemysłu obronnego”. Nadzór nad przebiegiem prac sprawuje sekretarz stanu w MON Bartosz Kownacki, a ich zakończenie powinno nastąpić w terminie do końca tego roku. NPZ, po rezultatach SPO, będzie drugim filarem mającym wpływ na opracowanie kolejnych dokumentów opisanych w artykule. 

Szczegółowe kierunki przebudowy i modernizacji technicznej SZ RP

  Co dalej? Zgodnie z wymaganiami określonymi w art.2 ust.2 ustawy z dnia 25 maja 2001 r. "o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej", Rada Ministrów powinna określić w drodze uchwały „Szczegółowe kierunki przebudowy i modernizacji technicznej Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej na lata 2017-2026”. Jak poinformował redakcję resort obrony, prace nad tym dokumentem trwają i aktualnie zakończony został etap uzgodnień wewnątrz MON. Dokument zostanie przesłany do uzgodnień międzyresortowych po podpisaniu przez Ministra ON wspomnianej już decyzji wdrożeniowej z SPO. Jeśli decyzja ta zostanie podpisana we wrześniu br., naszym zdaniem, przyjęcie przez rząd uchwały „o szczegółowych kierunkach…”  może nastąpić najszybciej w IV kwartał tego roku.

  Warto także przypomnieć, że w/w uchwała RM powinna powstać nie tylko z uwzględnieniem rekomendacji z SPO, ale zgodnie art.2 ust.2 pkt 1 ustawy "o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu SZ RP", przede wszystkim na podstawie „Głównych kierunków rozwoju Sił Zbrojnych oraz ich przygotowań do obrony państwa na lata 2017-2026”. Kierunki takie zostały określone i zatwierdzone przez prezydenta Bronisława Komorowskiego w dniu 3 sierpnia 2015 roku i zaktualizowane 9 lutego 2017 roku przez prezydenta Andrzeja Dudę.

  Dokument w wersji zatwierdzonej przez prezydenta Komorowskiego zakładał wprowadzenie tzw. trzeciej fali modernizacyjnej, polegającej na szerokim zinformatyzowaniu Sił Zbrojnych RP. Do głównych zadań zaliczono: 

  • rozwój środków cyberobrony, w tym cyberwalki;
  • rozwój bezzałogowych systemów walki i wsparcia;
  • inwestowanie w broń precyzyjnego rażenia, w tym wykorzystującą m.in. technologie satelitarne.

  Zwrócono również uwagę na strategiczną rolę polskiego przemysłu obronnego w procesie modernizacji armii oraz podtrzymano konieczność kontynuowania tzw. drugiej fali modernizacyjnej obejmującej: rozwój obrony powietrznej, w tym przeciwrakietowej, systemów informacyjnych (łączność, rozpoznanie, dowodzenie), a także zwiększanie mobilności wojsk lądowych, zwłaszcza w oparciu o wykorzystanie śmigłowców.

  Jak wspomniano, pewne zmiany do dokumentu zostały wprowadzone na początku tego roku decyzją prezydenta Dudy. Dotyczyły one m.in. konieczności powołania Wojsk Obrony Terytorialnej.

  Choć jest to dokument niejawny to wiadomo, że niektóre rekomendacje z niego wynikające mogą być sprzeczne z tymi z SPO, choćby w zakresie konieczności zakupu śmigłowców transportowych dla Wojsk Lądowych, czy koncepcji modernizacji MW RP. Trudno dziś przewidzieć, jak ten problem zostanie rozwiązany.  

  Do czasu przyjęcia przez rząd nowej uchwały, obecnie obowiązuje uchwała Rady Ministrów w sprawie „Szczegółowych kierunków przebudowy i modernizacji Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej na lata 2013-2018”, przyjęta 25 września 2012 roku. Dokument ten opracowano na okres sześcioletni, ponieważ takie były wymagania ówcześnie obowiązującej ustawy "o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu SZ RP". Dopiero zmiana tej ustawy przyjęta w lipcu 2015 roku określiła nowy, 10-letni okres planistyczny, co wynikało z dostosowania jej treści do zasad planowania obronnego w NATO.

Programu Rozwoju Sił Zbrojnych

  Kolejnym krokiem, zgodnie z wymaganiami określonymi w art.4 ust.1 ustawy „o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu SZ RP”, będzie określenie przez Ministra ON w drodze zarządzenia, po zasięgnięciu opinii sejmowej Komisji Obrony Narodowej,Programu Rozwoju Sił Zbrojnych na lata 2017-2026” (nazywanego dalej Programem). Dokument ten powstanie na podstawie wcześniej przyjętej uchwały RM „o szczegółowych kierunkach przebudowy…”, choć wstępne prace są już obecnie prowadzone w Sztabie Generalnym WP. Ich zakończenie planowane jest w terminie do 5 miesięcy od przyjęcia przez rząd w/w uchwały RM. Biorąc pod uwagę wcześniej przedstawione w artykule prognozy przewidujemy, że dokument ten powinien zostać opracowany w II kwartale 2018 roku.

  Program określa w szczególności:

  • zadania dotyczące modernizacji wyposażenia Sił Zbrojnych przede wszystkim w zakresie:
    • sprzętu rozpoznania i walki radioelektronicznej,
    • sprzętu dowodzenia i łączności,
    • sprzętu i wyposażenia systemu obrony powietrznej,
    • zestawów przeciwpancernych pocisków kierowanych,
    • kołowych transporterów opancerzonych,
    • średnich samolotów transportowych,
    • okrętów i sprzętu morskiego,
    • sprzętu elektronicznego, w związku ze zwolnieniem częstotliwości na potrzeby operatorów telefonii ruchomej typu komórkowego trzeciej generacji,
    • czołgów,
    • zamierzenia w zakresie:
      • systemów obronnych Sił Zbrojnych,
      • zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych,
      • gromadzenia i utrzymywania zapasów środków bojowych i materiałowych dla Sił Zbrojnych,
      • szkolenia Sił Zbrojnych,
      • dyslokacji jednostek wojskowych i infrastruktury wojskowej,
      • polityki kadrowej, rekonwersyjnej, kształcenia kadr w systemie szkolnictwa wojskowego,
      • liczebność oraz skład bojowy poszczególnych elementów Sił Zbrojnych.

  Do czasu przyjęcia nowego Programu, obecnie obowiązuje „Program rozwoju Sił Zbrojnych RP na lata 2013-2022” przyjęty w 2012 roku.

Planu Modernizacji Technicznej SZ RP

  Dopiero opracowanie w/w dokumentów warunkuje opracowanie nowego „Planu Modernizacji Technicznej Sił Zbrojnych RP na lata 2017-2026”. To w oparciu o zapisy PMT Inspektorat Uzbrojenia prowadzi proces zamawiania sprzętu wojskowego i uzbrojenia. Dokument ten opracuje Sztab Generalny WP, a zakceptuje szef MON, na podstawie wcześniej przyjętego „Programu Rozwoju Sił Zbrojnych na lata 2017-2026”. Jak poinformowało redakcję MON prace nad tym dokumentem już trwają, a ich zakończenie ma nastąpić w okresie do 3 miesięcy od chwili przyjęcia w/w Programu, czyli szacunkowo dopiero w III kwartale 2018 roku.

  Do tego czasu obowiązuje PMT na lata 2017-2022, ze szczególnym uwzględnieniem lat 2017-2019, przyjęty przez Ministra ON w dniu 7 października 2016 roku. Jest to zmieniona wersja PMT na lata 2013-2022 przyjętego 11 grudnia 2012 roku.

Od SPO do PMT 2017-2026 Graf.TD

Droga od Strategicznego Przeglądu Obronnego 2016 do Planu Modernizacji Technicznej Sił Zbrojnych RP na lata 2017-2026. 

Podsumowanie

  Nie można wykluczyć, że prace nad opisanymi w artykule dokumentami będą przebiegały szybciej niż maksymalne terminy które wskazano, ale jednocześnie na ich wydłużenie może wpłynąć utrzymywanie się konfliktu pomiędzy MON i Prezydentem RP/BBN oraz różna wizja tych instytucji co do kierunków rozwoju Sił Zbrojnych RP. Jeśli jednak prace będą przebiegały w miarę sprawnie wydaje się, że PMT na lata 2017-2026 może zostać zaakceptowany przez szefa MON w III kwartale 2018 roku.

  Obecnie warto jasno odróżniać, jakie zakupy sprzętu wojskowego i uzbrojenia planowane są w ramach PMT, który obejmuje okres do 2022 roku, od potrzeby wskazanych w SPO, który dotyczy perspektywy 15-letniej, czyli do 2032 roku. Nie można przy tym wykluczyć, że część wniosków z SPO zostanie uwzględnionych w postaci zmian do obecnego PMT na lata 2017-2022.

  Konsekwencją braku nowego PMT na lata 2017-2026 jest utrudniony sposób zapewnienia finansowania dla wieloletnich programów modernizacji technicznej, których realizacja wykracza poza 2022 rok, a więc dla tych mających największy wpływ na wzmocnienie potencjału Sił Zbrojnych RP.

  Zamawiający, którym dla wieloletnich programów PMT jest najczęściej Inspektorat Uzbrojenia próbuje „obchodzić” te ograniczenia. Przykładowo, dla programu na dostawę samochodów ciężarowo-osobowych wysokiej mobilności kr. Mustang, dostawy planowane po 2022 roku przewidziano jako „prawo opcji” i zostaną one „aktywowane” prawdopodobnie dopiero po przyjęciu nowego PMT. Trudno sobie jednak wyobrazić podobny mechanizm w przypadku umów w trybie FMS dla większych programów takich jak Wisła czy Homar.

  Opracowanie i przyjęcie opisanych w artykule dokumentów powinno stanowić obecnie jeden z priorytetów prac Ministerstwa Obrony Narodowej. Czy tak się jednak stanie, przekonamy się w kolejnych miesiącach.  

Tomasz Dmitruk




Rejestracja

Funkcja chwilowo niedostępna

×

Logowanie

×

Kontakt

×
Ekspedycyjna brygada USMC z lat 80.

Ekspedycyjna brygada USMC z lat 80.

W piechocie morskiej Stanów Zjednoczonych istniały trzy rodzaje związków ekspedycyjnych: batalion, brygada i dywizja oparte organizacyjnie odpowied...

więcej polecanych artykułów