2017-03-23 15:55:11
W Sejmie o samolotach wielozadaniowych F-16
W dniu 22 marca br. podczas sejmowej Komisji Obrony Narodowej przedstawiona została informacja Ministra Obrony Narodowej na temat stanu obecnego oraz perspektyw rozwoju systemu samolotów wielozadaniowych F-16. Rozmawiano także o: planach dotyczących zakupu nowych samolotów wielozadaniowych, samolotach szkolenia zaawansowanego AJT M-346 Bielik oraz stanie realizacji umowy na pozyskanie pocisków manewrujących JASSM i JASSM-ER.
Jak powiedziano podczas wczorajszej Komisji Obrony Narodowej samoloty F-16 to jedna z "perełek" Sił Zbrojnych RP. Niestety, ich liczba nie jest adekwatna do potrzeb. Fot. Tomasz Dmitruk/Dziennik Zbrojny
W pierwszej części posiedzenia gen. dywizji pilot Jan Śliwka - Zastępca Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych przedstawił historię pozyskania i wprowadzenia do użytkowania w Siłach Zbrojnych RP samolotów wielozadaniowych F-16, zdolności i możliwości jakie one zapewniają, wymagania odnośnie przeglądów i serwisowania, aktualne stany resursów, wykorzystywane uzbrojenie i wyposażenie oraz proces szkolenia pilotów, a także najważniejsze realizowane z wykorzystaniem Jastrzębi misje.
Z przedstawionych informacji warto wspomnieć, że średnio 7-8 samolotów F-16 spośród 48 zakupionych, znajduje się w trakcie przeglądów okresowych, napraw lub prac serwisowych (14-17%). Resurs techniczny pojedynczego F-16 wynosi 8000 godzin, a całej floty 48 samolotów 384.000 godzin. Obecnie wszystkie użytkowane Jastrzębie wylatały 53.000 godzin (ok. 14% resursu). Pozostały resurs (ok. 330.000 godzin) powinien pozwolić na eksploatację eksploatowanych w Polsce F-16 jeszcze przez okres ok. 30 lat.
Pomimo podjętych już w ostatnich latach decyzji związanych z modyfikacją oprogramowania i zakupem nowego uzbrojenia dla samolotów F-16, tj. pocisków manewrujących AGM-158A JASSM i AGM-158B JASSM-ER oraz pocisków powietrze-powietrze AIM-120 AMRAAM i AIM-9X Sidewinder, generał Śliwka poinformował także, że w resorcie obrony prowadzi się analizy związane pozyskaniem kolejnych systemów uzbrojenia dla Jastrzębi, które mają umożliwić uzyskanie zdolności do:
- rażenie źródeł promieniowania elektromagnetycznego;
- precyzyjnego zwalczanie celów pancernych i opancerzonych (zasobniki z subamunicją);
- precyzyjnego rażenie celów umocnionych (bomby penetrujące do celów zagłębionych);
- rażenia celów nawodnych.
Kolejnym poruszonym tematem był zakup nowych samolotów wielozadaniowych. Generał Śliwka poinformował, że proces wycofywania ze służby samolotów MiG-29 i Su-22 ma się rozpocząć w latach 2024-2025 i do tego czasu powinien zostać wybrany ich następca. W trakcie swojego wystąpienia stwierdził także, że „nie możemy zatrzymywać się na samolocie F-16 i tej ilości i tych zdolnościach (a może nie na samolocie, ale na tych zdolnościach) które mamy, ale musimy myśleć z wyprzedzeniem kilkudziesięcioletnim”. Jak zapewnił, wymagania dla nowych samolotów zostały już przekazane przez DGRSZ. Aktualnie w Inspektoracie Uzbrojenia trwa ich analiza. Jej wyniki w połączeniu z kierunkami rozwoju wskazanymi w opracowywanym Strategicznym Przeglądzie Obronnym powinny dać odpowiedź jakie samoloty i w jakiej liczbie należy ostatecznie pozyskać.
Obecnie rozważane są różne warianty, poczynając od nabycia używanych samolotów F-16 w wersjach A/B lub C/D i wykonaniu ich modernizacji, poprzez zakup nowych samolotów F-16, aż po pozyskanie najnowocześniejszych myśliwców piątej generacji F-35 Lightning II. Jak do tej pory prowadzone analizy wskazały jedynie, że nie efektywny pod względem relacji koszt-efekt byłby zakup samolotów F-16 w wersjach A/B połączony z ich modernizacją.
Jak powiedział sekretarz stanu w MON Bartosz Kownacki „po analizach jakie zostały dokonane w MON, ale także w Sztabie Generalnym i Inspektoracie Uzbrojenia [w sprawie zakupu samolotów F-16 w wersjach A/B i ich modernizacji – red.] okazało się, że nie jest to zasadny kierunek. Byłoby to złe rozwiązanie dlatego, że nakłady pracy, koszty modernizacji takich samolotów, bo one musiałyby zostać zmodernizowane i dostosowane (zakładając, że byłyby kupowane ze Stanów Zjednoczonych) i efekt ich możliwości wykorzystania przez najbliższe lata byłby nieproporcjonalny. Bardzo obrazowo ujmując, powiedzmy, musielibyśmy zapłacić co prawda 50% ceny (nie przywiązując się do liczb) samolotu F-16 nowego, tylko że latałby o 50% krócej […] i są to słabsze samoloty. Czyli efekt ostateczny byłby mniejszy aniżeli byśmy kupili nowy czy używany samolot F-16C/D”. Jako przykład takiej opcji gen. Śliwka dodał, że analizowano kontrakt zakupu używanych F-16A/B z Portugalii i ich modernizacji. Według danych przytaczanych przez MON, ostateczny koszt tego zakupu okazał się dla Rumunii wyższy niż w przypadku pozyskania nowych maszyn.
Po raz kolejny zdementowano także pojawiające się w mediach informacje, jakoby prowadzono jakiekolwiek rozmowy dotyczące sprzedaży polskich samolotów F-16 do Rumunii.
W części komisji w której odpowiadano na pytania posłów, wiceprzewodniczący komisji obrony Czesław Mroczek zapytał m.in. o stan wdrażania umów na pozyskanie samolotów AJT M-346 Bielik oraz pocisków manewrujących JASSM. W pierwszym temacie wiadomo, że w listopadzie 2016 roku do Polski trafiły dwa pierwsze samoloty M-346, ale nie przeszły odbioru technicznego z powodu braków w oprogramowaniu (w stosunku do wymagań określonych w specyfikacji zamówienia). Jak poinformował płk Waldemar Bogusławski - zastępca Szefa Inspektoratu Uzbrojenia, producent samolotów AJT potwierdził gotowość dostarczenia samolotów AJT w konfiguracji oczekiwanej przez Polskę dopiero w lipcu tego roku.
W sprawie realizacji umów na pociski manewrujące JASSM, gen. Jan Śliwka poinformował, że obecnie w Stanach Zjednoczonych przebywa jeden egzemplarz samolotu F-16 na którym dokonano już zmiany oprogramowania i który w marcu br. przeprowadzi certyfikacyjne odpalenie pocisku AGM-158A JASSM. Samolot ten ma wrócić do kraju w kwietniu tego roku. Równolegle w Polsce trwa modyfikacja oprogramowania dwóch kolejnych samolotów, a następnie ma zostać przeprowadzona także w stosunku do pozostałych F-16. W kwietniu br. do Polski mają trafić pierwsze cztery pociski AGM-158A JASSM. Jak dodatkowo przypomniał płk Bogusławski pełna dostawa tej wersji pocisków JASSM na podstawie umowy z 2014 roku ma zostać zrealizowana w latach 2018-2019, natomiast pociski AGM-158B JASSM-ER o wydłużonym do 1000 km zasięgu mają zostać dostarczone do 2020 roku. Umowa na ich zakup została podpisana w grudniu ubiegłego roku.
(TD)
